“Hind sayyohining qissasi”
Abdurauf Fitrat
«Hind sayyohi» 1912-yili Istambulda nashr etilgan. Fitrat 1909 yilda tojik tilida yozgan «Munozara» asarida ma’rifatparvar adib sifatida Buxoro amirligi idorasiga ma’lum islohot-o‘zgartirish kiritish g‘oyasini ilgari surgan edi. Biroq, u bu yo‘lning xato ekanligini payqab, «Hind sayyohi»da yangicha g’oyani — ma’lum darajada Buxoro amirligiga nisbatan o‘z e’tiroznomasini bayon etadi. To‘g‘ri, asarda yozuvchining hali islohchilik g‘oyalaridan butkul voz kechmagani seziladi. Biroq, Buxoro davlatining ma’daniyati, tabobati, sanoati va hatto yer osti boyliklaridan xalq manfaati yo‘lida foydalanish, o‘lkaning ma’naviy va moddiy boyliklari haqidagi qayg‘urishlari uni o‘quvchi ko‘z o‘ngida yuksaklikka ko‘taradi.
